Esi̱ta
|
Á̱ lyuut ati̱kut wuni di̱n Tyap Maba̱ta̱do ja (Maba̱ta̱do) |
Esi̱ta (/ˈɛsitə/; Hiburu: אֶסְתֵּר, roman: ʾEstēr), da atin ka Hadassah (/həˈdɑːsə/; Hiburu: הֲדַסָּה, roman: Hăḏassā), a̱ yet s̱ ba̱ndsng a̱yin wa din nkhang a̱lyiat a̱gwaza si esita fi s̱lyrm hiburu.

ma nang kwambuat a̱lyiat a̱gwaza na ku fang nkhang na ni a̱ni,nang a̱ku kwuok a̱vwuo ma a̱bandang a̱keayang tyok mba hu si A̱chaemeni̱d , nggu a̱gwam persia si cat nggu esi̱ta bat ma̱ng fwuo nggu a̱ngyuing a̱ si kan nyeayang nggu.[1] a̱bandang do̱gori nggu hu wa angei Haman a̱wot a̱nanyu̱ik nggu esi̱ta nang a̱ngei mo̱daka̱i ani si̱ bwu̱o a̱bun bat da a̱vwuo nggu haman hu danian a̱ lak mi̱yea a̱bin a̱kyuak ntong a̱zaghi mggu hu, a̱ wot a̱n dyip nggu a̱ni, nggu mo̱daka̱i si kaat nyia̱ a̱yet a̱fai yahuda wa. a̱ didam ma̱ng kyang nang mo̱dika̱i ku ndam a̱ni vwuon ba̱t. ma̱t a̱nia wa, Haman si kyak ma fwuo nggu a̱ tyia̱ a̱kan hyiat ka̱kap a̱niet yahuda ba shyia̱ a̱keayang persia a̱ni, ma̱t a̱ni wa nggu a̱gwam a̱hasiru̱s hu si shyim mang a̱didam nggu hu. a̱wot , esita si biyan a̱katuk kyang nang nggu haman cat nyia̱ a̱niet nggu ba a̱ni da a̱vwuo a̱hasiru̱s,a̱ si kan tyia̱ a̱ hyiat nggu haman a̱wot nyia̱ a̱wot a̱niet yahuda ba̱ kwan ma̱ng a̱ya a̱katuk a̱niet ba cat mba a̱ni ba;[2] esits si shyia diyep ba̱t daninian a̱ ting a̱niet yahuds ba̱ shyia̱ persia a̱ni da a̱babbyia̱ khukhwui.
Nkhang na si esi̱ta si tiyai zit a̱ghyi di taada a̱niet yahuda wu nang ban ngei Pu̱rim a̱ni,a̱ni song mam hu ni din nwuap mba hu nang a̱nietbyishi ni byia̱ jen naat nwuan song ji a̱ni, a̱ yet mam wa nang a̱niet yahuda wu ni hyiat ka̱kap a̱niet swanta ba kwau mba a̱pyia̱ saat a̱ni esi̱ta si tiyai a̱tyoli nggu hu kyang nang nggu hama̱n cat nyia̱ a̱niet nggu ba a̱ni; a̱nietvfsng va̱t wa dam ba̱t di nkhang nggu esi̱ta ba nyia̱ a̱ yet nkhang a̱banbang wa, ba dam ba̱t nyia̱ zang kai tashikun a̱ yet nkhang nggu esita wu mang nkhang song pu̱rim hu.[3][a]
nkhang na shi̱yak ma̱ng nkhang nggu esita nshyia̱: a̱ bankum nkhang a̱ shyia̱ kpam bwuak a̱lyiat a̱gwaza na a̱ni fi a̱lyem hiburu si aniet yahuda wu a̱ni mang lilyen ghang ba̱t,a̱wot abu si lyuut ma̱bg a̱lyeam grik nang a̱niet katolika ma̱ng a̱ya kwabwuat nang ba byia̱ ani.[4]
a̱lyoot
[jhyuk | jhyuk a̱tyin ka]
ma nang tsaa nkhang nggu hu, ma̱ esi̱ta 2:7, a̱ ku nggei nggu ma̱ alyoot nggu ka di a̱lyem hiburu Hadassah,[1] a̱lyoot nggu ka nyia̱ a̱ yet nang "a̱kwon mi̱rtle."[2] a̱wot a̱lyoot ka ni ndhyia̱ di nkhang nang si̱ a̱niet griik din jen a̱ ja wu ba, a̱wot ang shyia̱ ma nkhangtargumic ma nang a̱ng lyuut ani, anggei ba bu si̱ lyuut nkhng na di a̱lyem hiburi di senturi̱ si a̱feayang da̱nian ba ka shei̱ nkhang a̱ya gwanzhwuang si yahuda din jen a̱ja sham sham.[3] a̱lyoot ka "Esi̱ta" a̱ neet di a̱niet ba̱bilon nang bang ngei a̱gwaza mba huIshitar ke a̱neet di swa̱nga̱lyiat a̱niet persia manang ka nang ngei din shin a̱ na nyia̱ "a̱tangwuat" (a̱lyook ka byia̱ kyang mang a̱gwaza ba̱bilon nang ban ngei Ishtar) a̱nia hu ba̱t a̱niet fang a̱ghyang bu shyim a̱nia hu ba ba nyia̱ a̱lyoot ba neet di a̱ya swa̱nga̱lyiat si persia wa nang bang ngei "a̱byiik" ke "a̱kwon mitrle".
Narrative
[jhyuk | jhyuk a̱tyin ka]

di a̱lyia̱ a̱tat si̱ tyok nggu a̱gwam Ahasiru̱s si persia hu, a̱gwsm hu si fwun a̱byiik nggu hu, Vashti da̱nian a̱lak ba̱i zaghi nggu din jen nang gu ngei nggu a̱ni, ma̱t a̱nia wa a̱ si doot cat s̱byiik a̱gwam ghyang. a̱kaneayam ba yet a̱sham a̱sa yaa a̱ghyi ba̱t wa nang a̱ tung a̱ ba̱i ma gun dyuo ma a̱li a̱gwamma a̱bandang a̱keayang mba angyeiSusa di̱n jen nang a̱khwuo nggu hu a̱byia̱ a̱ngeust ba̱t mang cet nang a̱ngei Hegai.[4]
Esi̱ta, yet a̱ ba a̱nangyui̱k Mo̱dakai, ku yet a̱nyuing di a̱niet yahuda a̱niet mba ba̱t shyia̱ din jen ba̱ shyia̱ khwuo ba si̱ nyia̱ a̱niet ba̱ yet a̱ya a̱tyia̱ ba̱ngbang ba na yet Kish, a̱ yet a̱tyo Ba̱njami̱n nang a̱ ku kyak nggu neet a̱keayang nggu hu Jerusalem a̱ naay ndyuo khwui a̱ni. a̱ ku yetcnggon kunak wa si̱ a̱tyia̱ a̱khwuop nggu hu mo̱dakai, Abihail, a̱ neet din nwuap si Gad. ma̱ nang a̱lyiat a̱gwaza na lyuut nkhang na a̱ni, a̱ ku yet nggoneayam wa ba̱t ma̱ng shidham ba̱t. ma̱ nang a̱gwam hu si̱ nyia̱ a̱ni,a̱ si naat ma̱ng esi̱ta a̱li nggu a̱gwam ka a̱vwuo nang nggu hegai si̱ jhyii mba danian ba ka li nggu a̱gwam hu. nang nggu naat tsatswua a̱li a̱gwam ka a̱ni, a̱ si kwan a̱myia̱ a̱byia̱ swam yiyang ba̱t a̱ni si a̱nashong a̱wot a̱ si nyia̱ a̱ jing nggu kyayak ku na jhyi nggu vam hu a̱ni ma̱ng a̱ya a̱khwuo,a̱ si tyia̱ nggu avwuo nang a̱ tyia̱ nggu a̱ghyi ba̱t a̱ wor mo̱dakai si bu tyia̱ nggu a̱ghyi ma meayang, nang ba ni mim kuzan a̱tuk a̱ni, danian a̱niet yok liyen nyia̱ a̱yet a̱nap yahuda wa ani ba. a̱gwam hu si cat ka ba̱t a̱ si nyia̱ nggu wa na yet a̱byiik nggu hu.[4]
nang a̱ khup nggu esi̱ta tyok yet a̱byiik a̱gwam hu,mo̱dakai si shyia̱ liyen nyia̱ Bigthan ma̱ng Teresh ba̱ cst hyia̱t nggu a̱gwam ahasi̱rus. Mo̱dakai si̱ hyia̱ ma̱ng nggu esi̱ta, a̱ si hyia̱ ma̱ng a̱gwam hu kyang nang nggu mo̱dakai hyia̱ ma̱ng nggu a̱ni, a̱ si san swan nggu ji. nyia̱ hu ni nang gu nyia̱ a̱ni wa a̱ si lyuut hu ba̱t di kuang a̱yey nang a̱ nyia̱ a̱keayang mba hu a̱ni.
A̱ya̱fang
[jhyuk | jhyuk a̱tyin ka]- ↑ McKenzie 1995, p. 330.
- ↑ "H1919 – hăḏasâ". Strong's Hebrew Lexicon (kjv). Retrieved 2024-01-30 – via Blue Letter Bible.
- ↑ Macchi 2019, p. 123.
- 1 2 Solle 2006, p. 107.