Rut (Kpa̱m A̱lyiat A̱gwaza)
|
Á̱ lyuut ati̱kut wuni di̱n Tyap Maba̱ta̱do ja (Maba̱ta̱do) |
| Sot mbyin | a̱nap |
|---|---|
| A̱byin mbyin | Moab |
| A̱lyoot nang á̱ ku tyia̱ nggu | Rut, Ruth |
| A̱tuk mbyin | 14. century BCE |
| A̱keang mbyin | Moab |
| A̱tuk kwi | 13. century BCE |
| A̱keang kwi | Canaan |
| A̱vwuoniat | Tomb of Jesse and Ruth |
| A̱tyia̱ | Eglon |
| A̱na̱nyiuk | Orpah |
| A̱tyunswat | Boaz, Mahlon |
| Nggwon | Obed |
| Relative | Naomi, Orpah |
| A̱vwuonta̱m | Palestine, Moab |
| Nwap | Moab |
| Khwi ku nwuan-ta̱cya̱ | Canaanite religion, Mosaic Judaism |
| Canonization status | saint |
| Time period | biblical judge |
| Stack Exchange tag | https://christianity.stackexchange.com/tags/ruth |
Rut (/ruːt/; ma̱ a̱lyem Ibiriniyawa: רוּת, Modern: Rūt, Tiberiyan: Rūṯ) yet a̱yin wa nang a̱lyuut tazwa nggu di̱ nkpa̱m a̱lyiat A̱gwaza na. A̱ yet a̱nap mobi̱te a̱ wot a̱ si̱ nyeang a̱tyo-iseret, a̱ng ngyei nggu Mahlon. ka̱kap a̱yaatyok a̱li nyeang nggu ba ka kwi ma̱ng a̱tyia̱ a̱khwop nggu wu, a̱tyoli nggu wu, ma̱ng a̱na̱nyuik nggu a̱tyok nggu wu kwi sa̱rai, ma̱t a̱nia a̱ si swan ma̱ng a̱yang a̱khwop nggu wu nang a̱ngyei Naomi,ba̱ si̱ bwuok ndung a̱nat ma̱ a̱keang mba ka nang á̱ ngyei judáh, a̱ja wa nang rut si̱ nshyia̱ cat ba̱t ma̱ng swat ma̱ sa̱t da̱ a̱vwuo Boaz, da̱nia̱n nang gu yet a̱byii̱k a̱ byia̱ cat a̱niet a̱ni.[1] nggu rut wu wa yet a̱yang a̱ byin a̱yang mbyin Da̱wuda a̱ni.
Nhkang si̱ Rut ma̱ nang a̱ng fang na di kpam a̱lyia̱t a̱gwaza na shyia̱ din mbwuak rut ani a̱ku lyuut nhkang nani di a̱lyem hi̱bruh din jen tyok si pesian (550–330 BCE).[2][3] a̱niet fang ba byia̱ lyean a̱ni bat dam nye nkhang rut a̱ shyia̱ kpam a̱lyiat a̱gwaza na yet a̱tsak-a̱lyia̱t wa ba nye na yet nhang banbang si tyeat a̱niet swat mu swanta wa,[4][5]a̱wot a̱niet fang gyang ba byia̱ lyean a̱ni ba̱t,ma̱ng a̱niet wa̱i a̱lyiat a̱gwaza ba fa̱ng a̱ni, shim nye na yet nhkang banbang wa na kwuok a̱vwuo a̱ni nang a̱ shei a̱niet din tashikum ani.[6]
Nhkang rut
[jhyuk | jhyuk a̱tyin ka]ma nmam na nang a̱niet khap ayaat hu wa ku yet a̱geam ba si̱ a̱niet isi̱rela, zwuong ku nshyia̱ ba̱t. danian zwuong hu ni , Elimelek, a̱tyok a̱ neet di ba didai a̱keayangBa̱italamí a̱ shyia̱ ma bandang a̱keayang Judiah, si̱ doot a̱ natMoab ma a̱yanga̱li nggu hu, Nawomi,ma̱ng a̱fai nggu ba a̱feayang, Mahlon ma̱ng Chilion. A̱ja wa nang Elimelek si khwu, ma̱ng a̱fai nggu ba a̱feayang ba̱ nyeayang a̱nyuiik ba̱ neet moab a̱ni, Rut mang Orpah.Ba̱ swan ma̱ a̱keayang Moab ba̱t ba ba̱i a̱lyia̱ swak a̱ja,neet din jen nang a̱tyok mba na Mahlon ma̱ng Chilion nsaan a̱ni.
Nawomi si fa̱k nyia̱ zwuong ji ku shyia̱ ma̱ a̱keayang mba ka judiah a̱ni wa kan tyiak a̱wot a̱si dam ku bwuik naat a̱mali nggu. A̱wot Nawomi si̱ sha̱i ma a̱nyeang nggu ba nyia̱ ba bwuok naat ma̱ ma mbyin mba ka ba bu nyia̱ nyeang ngyang. nang ba fa̱k a̱nia̱ a̱ni, kap Orpah ma̱ng Rut si̱ lak nkaat ba wa̱t nggu ma̱nyin nggu, a̱wot Nawomi si̱ nyia̱ ma̱ mba a̱ bu na nyeayang a̱byin mman ba nang Orpah ma̱ng Rut na fwuong di nyeayang. Orpah ma̱ng nggu Rut si̱ tuwa̱i ba̱t, a̱wot Opah sīi ba̱ shyim a̱ si̱ bwuok a̱n nkaat ma̱ a̱niet nggu ba a̱ si̱ wo̱t Nawomi. Nawomi si̱ bu kwang ku li ke a̱ na lyiat ma̱ng nggu rut gu bwuok a̱ naat ma̱ a̱niet nggu ba,mamian,rut si̱ kaat ma̱ng nggu nyia̱ "(...) a̱vwuo ka a̱ naat a̱ni a̱ja wa nang nung ma ng naat, a̱wot a̱vwuo ka a̱ng kwai a̱ni, a̱ja wa ng nan kwai. a̱niet a̱ng mba na yet a̱niet nin ba,a̱wot a̱gwaza a̱ng hu na yet a̱gwaza nu wu. a̱vwuo ka nang a̱ khuu,a̱ja wa a̱ na nia̱t nin ma̱mian." (ESV) ma nkhang, ku zang a̱yin a̱ni fang di̱ mman rut a̱ni a̱ni tin neet di Nawomi wa, nggu wa yet a̱ tsatsak a̱yin a̱ neet judiah a̱ni.
ntam A̱gwaza, Nawomi ma̱ng Rut si̱ shyia̱ tat a̱ciyet mba ka neet moab si ba̱i Ba̱ita̱lami din tsaa ma̱ a̱won a̱wondi̱n jen cak yak. Boaz,a̱ neet a̱li nyuing ma̱ng a̱tyok Nawomi Elimelech,byia̱ a̱li kpamkpaan ma mba,a̱wot rut si doot a̱naat ma a̱byin nggu ka danian gu ka tang yak tang yak ka a̱niet ntam ma̱ a̱byin ka tyiaka̱niet cak yak. Boaz si̱ neet a̱ ba̱i ma̱ a̱byin nggu ka, a̱ si lyi̱p ngyei a̱nap hu ni neet a̱ ji wa,a̱wot a̱ si̱ tak ma̱ng nggu rut nyea ku yik naat a̱byin gyang nyia̱ a̱ tang yak, nyia̱ gu yong ma a̱byin gu hyaat ma tang yak a̱ja. Boaz si bu kaat nyia̱ ka a cat swuo asakwhot gu naat gu swuo da a̱vwuo nang a̱niet tam a̱ngyuik ba ni swuo ani, a̱wot gu yok naat kpamkpaan ma a̱tyok ba.rut si lyip nyia̱ yuwaha byia̱ nang nggu nyia̱ nggu cucuk didam damin lyean nggu, Boaz si tak ma nggu nyia a fa̱k cat mang cucuk kyang nang gu nyia̱ noomi dyuo ani. jen ya yak si taṫ, Boaz si nyia̱ ma̱ng nggu rut nye gu ba̱i ya yak ma̱ng gu, a̱wot a̱ si tak ma̱ng a̱niet tam nggu ba nye ba yok fung nggu ba ke ba̱i nye nggu a̱ ngyai̱, a̱wot a̱ si nye koyan ma mba guctin a̱ dida̱i yak a̱ ma̱d a̱byin danian ku ka shyia̱ yak nang gu naat ndyo mali a̱ni. Rut si̱ yong a̱ si̱ tsk yak nggu hu ba ma s̱byin boaz neet din jen jhyi yak hu si bs̱i jen cak hu.
jen csk yak hu si swak, a̱wot nggu Boaz si cuyok yak si tat kyetuk bat da a̱vwuo kwang yak hu, Nawomi si nye didam bat s̱ si kaat ma̱ng nggu rut nye gu nat gu swuo gu jhyi a̱pyia̱ nggu, gu naat a̱vwuo kwang yak hu, s̱wot ka boaz si mye di ndaa̱, nye gu khwuk ti̱tak nggu ba a̱wot gu mye a̱js mamian. Rut si ma nye kyang nang nggu hye mang nggu a̱ni.ma̱ a̱kau kyetuk ka, Boaz si shyii̱p, a̱wot rut si kaat nye nggu khup nggu,danian s̱ yet s̱tyoli nggu atyo sak nggu, a̱ yet a̱nanyuik a̱tyok nggu hu ws danian a̱nia wa ku yet taa wa ggu cu̱k nggu. Boaz si̱ nye nggu ma a̱ cat a̱nia ba̱t, a̱lien nyea a̱byia nan a̱ngyuik a̱ ghyang ba shyia̱ kpamkpanng ma̱ng nggu ba̱t a̱ swak nggu Boaz.